Στην τελική ευθεία η 4η αξιολόγηση: Οι στόχοι της Αθήνας και η στάση του ΔΝΤ

Στην πορεία της δ’ αξιολόγησης, οι επαφές μεταξύ των υπουργών της κυβέρνησης και των επικεφαλής των κλιμακίων των θεσμών αρχίζουν σήμερα στις 10.00, με πρώτα θέματα τις ιδιωτικοποιήσεις και την ενέργεια (11.00). Θα ακολουθήσουν η επισκόπηση (12.00) και τα θέματα της δημόσιας διοίκησης (15.30).

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑΠΕ-ΜΠΕ, από κυβερνητικούς παράγοντες, το κείμενο της συμφωνίας σε τεχνικό επίπεδο (staff level agreement) συντάσσεται ήδη από τα τεχνικά κλιμάκια. Ο αξιωματούχος του υπουργείου Οικονομικών ανέφερε ότι οι επαφές σε επίπεδο τεχνικών κλιμακίων εξελίσσονται θετικά και «δείχνουν διάθεση για επίλυση των διαφορών», θεωρώντας ότι αυτό είναι καλό σημάδι για την επίτευξη staff level agreement έως το Eurogroup στις 24 Μαΐου, όπως είναι ο στόχος της κυβέρνησης (αναλυτικά παρακάτω).

Η επόμενη κομβική ημερομηνία είναι η 21η Ιουνίου (συνεδρίαση Eurogroup), καθώς, σύμφωνα με τον αξιωματούχο του υπουργείου Οικονομικών εκτιμάται πως θα έχει ολοκληρωθεί το σύνολο των 88 προαπαιτούμενων της δ’ αξιολόγησης (εάν απομένουν ένα ή δύο που είναι χρονοβόρα δεν θεωρείται πρόβλημα, όπως έγινε με την γ’ αξιολόγηση) και ταυτόχρονα επιδιώκεται να κλείσει η συμφωνία τόσο για το χρέος όσο και για τη μεταμνημονιακή παρακολούθηση.

Όπως αναφέρει η «Ναυτεμπορική», η συνεδρίαση του ΕWG της Δευτέρας, που ήταν τακτική και αφορούσε την προετοιμασία όλων των θεμάτων του Εurogroup της 24ης Μαΐου, σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, επικεντρώθηκε περισσότερο στην πορεία της τέταρτης αξιολόγησης και στην προετοιμασία της «ενισχυμένης επιτήρησης» μετά την έξοδο από το πρόγραμμα και λιγότερο για την ελάφρυνση του χρέους, γιατί έχουν εξαντληθεί πλέον οι συζητήσεις σε τεχνικό επίπεδο και αυτό που απομένει είναι οι πολιτικές αποφάσεις.

«Το βασικό ζήτημα που καλούνται να διευκρινίσουν οι πολιτικοί, δηλαδή οι εταίροι, σε σχέση με το χρέος είναι αν η ελάφρυνση θα συνοδεύεται από προϋποθέσεις, κάτι για το οποίο επιμένουν οι Γερμανοί και άλλες βόρειες χώρες, ή αν θα είναι εμπροσθοβαρής και χωρίς όρους, όπως θέλει το ΔΝΤ», σημειώνει η «Ναυτεμπορική».

Έως την 1η Ιουνίου θα έχει αποσαφηνιστεί εάν το ΔΝΤ θα συμμετάσχει στο ελληνικό πρόγραμμα

Το αργότερο έως την 1η Ιουνίου θα έχει αποσαφηνιστεί εάν το ΔΝΤ θα συμμετάσχει στο ελληνικό πρόγραμμα, καθώς ο χρόνος πλέον πιέζει ασφυκτικά. Αυτό ανέφερε αξιωματούχος του υπουργείου Οικονομικών, επιβεβαιώνοντας τις προαναφερθείσες μεγάλες αποστάσεις που υπάρχουν σήμερα μεταξύ Ταμείου και Γερμανίας σχετικά με τον αυτόματο μηχανισμό για τη διευθέτηση του χρέους. Και ειδικότερα, το ΔΝΤ ζητεί απολύτως αυτόματο μηχανισμό, ενώ το Βερολίνο επιμένει ότι η όποια μελλοντική διευθέτηση πρέπει να εγκρίνεται από τη γερμανική Βουλή. Πάντως, η κατάσταση έως σήμερα είναι τελείως ρευστή και αλλάζει από εβδομάδα σε εβδομάδα.

Τα ερωτήματα που ανακύπτουν εάν τελικά το ΔΝΤ δεν μπει στο ελληνικό πρόγραμμα, είναι κυρίως δύο: Το πρώτο, αφορά στο πώς θα δοθεί στις αγορές το αναγκαίο σήμα για τη βιωσιμότητα του χρέους; Κυβερνητικοί παράγοντες συνιστούν στο σημείο αυτό «υπομονή», παραπέμποντας στην εξειδίκευση των μέτρων για το χρέος που θα εφαρμοστούν εμπροσθοβαρώς με τη λήξη του προγράμματος. Το δεύτερο ερώτημα, είναι εάν θα υλοποιηθούν η περικοπή των συντάξεων από την 1η Ιανουαρίου 2019 και του αφορολόγητου από την 1η Ιανουαρίου 2020 που νομοθετήθηκαν, μετά από απαίτηση του ΔΝΤ, εάν το Ταμείο αποχωρήσει από το πρόγραμμα και δεν υπάρξει αυτόματος μηχανισμός για το χρέος;

 Π. Τόμσεν: Ελπίζω ότι θα βρεθεί σύντομα συμφωνία μεταξύ ΔΝΤ και Ευρωζώνης

Την ελπίδα ότι θα βρεθεί σύντομα συμφωνία μεταξύ του ΔΝΤ και της Ευρωζώνης για το ζήτημα του ελληνικού χρέους εξέφρασε από την πλευρά του ο επικεφαλής του ευρωπαϊκού τμήματος του Ταμείου, Πόουλ Τόμσεν από τις Βρυξέλλες.

Απαντώντας σε ερώτηση κατά τη διάρκεια της παρουσίασης της έκθεσης του ΔΝΤ για τις οικονομικές προοπτικές της Ευρώπης, σε εκδήλωση του Κέντρου Ευρωπαϊκής Πολιτικής στις Βρυξέλλες, ο Π. Τόμσεν επανέλαβε ότι τα χρονικά περιθώρια για την ενεργοποίηση του προγράμματος του ΔΝΤ στενεύουν καθώς θα πρέπει να εφαρμοστεί παράλληλα με το πρόγραμμα του ESM. «Αυτό εξαρτάται από την εύρεση συμφωνίας στο θέμα του χρέους», ανέφερε ο Π. Τόμσεν, προσθέτοντας ότι οι συζητήσεις είναι σε εξέλιξη γιατί υπάρχουν ακόμα «κάποια ανοιχτά ζητήματα». «Ελπίζω ότι οι λύσεις θα βρεθούν σύντομα», κατέληξε ο Π. Τόμσεν.

Οι αναφορές Ντομπρόφσκις

Εν τω μεταξύ, ερωτηθείς σχετικά με τη συμμετοχή του ΔΝΤ στο πρόγραμμα, ο Β. Ντομπρόβσκις επισήμανε ότι το Ταμείο είναι μέρος της αποστολής των θεσμών στην Αθήνα για την τέταρτη αξιολόγηση, σημειώνοντας ότι αυτό δεν είναι κάτι που προϋποθέτει τη συμμετοχή του με χρηματοδότηση. «Νομίζω πως είναι σαφές ότι το ΔΝΤ δεν συμβάλλει μέχρι τώρα με χρηματοδότηση στο πρόγραμμα» πρόσθεσε ο Β. Ντομπρόβσκις, παρατηρώντας ότι μέχρι σήμερα το ΔΝΤ συμμετέχει στο πρόγραμμα θέτοντας όρους και προϋποθέσεις, κάνοντας τεχνική ανάλυση και αναμένεται ότι θα συνεχίσει να συμμετάσχει υπό αυτήν τη μορφή.

«Πιστεύουμε ότι είναι σημαντικό οι ευρωπαϊκοί θεσμοί και το ΔΝΤ να καταλήξουν σε μία συντονισμένη προσέγγιση, σε μία συντονισμένη ανακοίνωση, γιατί φυσικά αυτό που έχει σημασία είναι το μήνυμα που θα στείλουμε στις αγορές” υπογράμμισε ο κ. Ντομπρόβσκις. Όπως είπε, χρειάζεται πειθαρχία και σύνεση από όλες τις πλευρές. Τόσο από την πλευρά των θεσμών, όσο και από την πλευρά των ελληνικών Αρχών, που πρέπει να συνεχίσουν να εφαρμόζουν τα συμφωνηθέντα.

Τέλος, ερωτηθείς εάν εξετάζεται το ενδεχόμενο να δοθεί μία προληπτική πιστωληπτική γραμμή στήριξης για την Ελλάδα, απάντησε ότι αυτό είναι κάτι που πρέπει να ζητήσει η ελληνική κυβέρνηση και μέχρι στιγμής δεν έχει εκφράσει πρόθεση να το κάνει. Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι αυτό που εξετάζεται είναι πώς θα λειτουργεί ο μηχανισμός μεταμνημονιακής εποπτείας. Γνωρίζουμε, είπε, ότι η ελληνική κυβέρνηση επιθυμεί μία καθαρή έξοδο από το πρόγραμμα και εργαζόμαστε για να διασφαλίσουμε ότι η Ελλάδα θα επιστρέψει στις αγορές με αυτές τις παραμέτρους.

«Απόλυτα εφικτή η τεχνική συμφωνία μέχρι τις 24/5»

Το μεγάλο «βάρος», ενόψει του τελευταίου γύρου διαπραγματεύσεων, πέφτει στην ολοκλήρωση των 88 προαπαιτουμένων από την ελληνική πλευρά. Αρμόδια πηγή ανέφερε στην «Αυγή» ότι είναι «απόλυτα εφικτή η τεχνική συμφωνία μέχρι τις 24 Μαΐου», προσθέτοντας ότι μέχρι «τις 15 Ιουνίου θα έχει ολοκληρωθεί το σύνολο των προαπαιτουμένων», κάτι το οποίο αφαιρεί τρόπον τινά την επιχειρηματολογία της Γερμανίας για σύνδεση των προαπαιτουμένων με την επιπλέον ελάφρυνση του ελληνικού χρέους.

Στο ίδιο μήκος κύματος και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Δ. Τζανακόπουλος, ο οποίος κατά την ενημέρωση των πολιτικών συντακτών, το μεσημέρι της Τρίτης, αναφερόμενος στα θέματα της οικονομίας, υπογράμμισε τον στόχος της κυβέρνησης για «επιτυχή ολοκλήρωση της 4ης αξιολόγησης ώστε να καταλήξουμε σε μια συνολική συμφωνία για την καθαρή έξοδο από το 3ο πρόγραμμα εντός Ιουνίου, έξοδο δηλαδή που δεν θα συνοδεύεται από πιστοληπτική γραμμή στήριξης».

Με δεδομένη εξάλλου, όπως είπε στην ενημέρωση των πολιτικών συντακτών, «τη θετική πορεία της ελληνικής οικονομίας, τα θετικά δημοσιονομικά αποτελέσματα που αποδεικνύουν ότι η δημοσιονομική προσαρμογή έχει ολοκληρωθεί και με το παραπάνω, την υλοποίηση των δεσμεύσεων  που αναλήφθηκαν στο πλαίσιο του 3ου προγράμματος εκ μέρους των ελληνικών αρχών αλλά και την αποκλιμάκωση των αποδόσεων των ελληνικών ομολόγων, δεν υπάρχει κανένας απολύτως λόγος για οποιαδήποτε καθυστέρηση από οποιαδήποτε πλευρά», τόνισε στο «δια ταύτα».

Και παρέπεμψε στην πρόσφατη τοποθέτηση του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα στην Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ όπου «χαρακτήρισε “νεοραγιαδισμό”, την εμμονή ορισμένων στην Ελλάδα για συνέχιση της επιτροπείας είτε μέσω του μηχανισμού της πιστοληπτικής γραμμής είτε μέσω παράτασης του προγράμματος λόγω της υποτιθέμενης αναξιοπιστίας του πολιτικού συστήματος».

Σύμφωνα με τον κ. Τζανακόπουλο, «η ελληνική κυβέρνηση έχει αποδείξει ότι έχει και την ικανότητα και την τεχνική επάρκεια όχι μόνο να οδηγήσει τη χώρα έξω από την επιτροπεία αλλά να εξορθολογίσει και να αναοικοδομήσει την ελληνική οικονομία στη βάση ενός συνεκτικού και ρεαλιστικού αναπτυξιακού σχεδίου. Τα δημοσιεύματα δε, που κάνουν λόγο για ανεπάρκειες και αντιρρήσεις των δανειστών επί του συναφούς σχεδίου είναι ανάξια σχολιασμού», δήλωσε εισαγωγικά και κατέληξε: « Το σχέδιο αυτό θα συζητηθεί αναλυτικά και στο Υπουργικό Συμβούλιο που θα συνεδριάσει την επόμενη εβδομάδα».

Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, τις οποίες επικαλείται η «Αυγή», οι θεσμοί ενέκριναν και τυπικά το ελληνικής εμπνεύσεως σχέδιο έπειτα από δύο ανταλλαγές ηλεκτρονικής αλληλογραφίας, όπου “έγιναν διαδικαστικές παρατηρήσεις”, όπως ανέφερε υψηλόβαθμο κυβερνητικό στέλεχος στην “Αυγή”. Έτσι, η συζήτηση που ξεκίνησε επισήμως κατά τη διάρκεια του Eurogroup της Σόφιας στις 27 Απριλίου, τελεσφόρησε την περασμένη Παρασκευή και πλέον η κυβέρνηση ετοιμάζεται να φέρει σε δημόσια διαβούλευση το αποκαλούμενο “ολιστικό σχέδιο αναπτυξιακής στρατηγικής”.

Το πιθανότερο είναι να λάβει την άγουσα για τη Βουλή μετά το πέρας της τεχνικής συμφωνίας για την τέταρτη αξιολόγηση, η οποία αναμένεται να πραγματοποιηθεί κατά τη διάρκεια του Eurogroup της 24ης Μαΐου. Σε κάθε περίπτωση, το συγκεκριμένο σχέδιο προβλέπει στο 2ο κεφάλαιό του τόσο την επαναφορά των συλλογικών συμβάσεων εργασίας όσο και την αύξηση του κατώτατου μισθού όπως θα προκύπτει μετά το τέλος των Μνημονίων.

Τι απαντά ο Ευκλ. Τσακαλώτος στην ΕΚΤ για την προληπτική γραμμή

«Το μόνο που θα πετύχουμε είναι έναν χρόνο καθυστέρησης για να γυρίσουμε στην κανονικότητα», υποστηρίζει ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος, απαντώντας στην επιχειρηματολογία της ΕΚΤ για την υψηλή χρησιμότητα ενός προληπτικού προγράμματος για την περίοδο μετά τον Αύγουστο.

«Το θέμα είναι να σταθεί η χώρα στα δικά της πόδια. Να πάρουν όλοι τις ευθύνες τους», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Τσακαλώτος με δήλωση στην «Εφημερίδα των Συντακτών», η οποία ζήτησε από τον υπουργό Οικονομικών να τοποθετηθεί απέναντι στην επιχειρηματολογία που παρέθεσε με συνέντευξη στη «Ναυτεμπορική» ο επικεφαλής της αποστολής της ΕΚΤ στην Ελλάδα, Φραντσέσκο Ντρούντι.

Στο δια ταύτα, ο υπουργός Οικονομικών εκφράζει την εκτίμηση ότι «με την προληπτική γραμμή πίστωσης, άρα και πρόγραμμα, οι οίκοι αξιολόγησης δεν θα αναβαθμίσουν τα ομόλογα σε επίπεδο να επενδύσουν και τα ασφαλιστικά ταμεία (investment grade)».

Ο κ. Ντρούντι πάντως τόνιζε ότι ένα προληπτικό πρόγραμμα «με αυστηρούς και αποτελεσματικούς όρους» θα διατηρούσε το waiver για τα ελληνικά ομόλογα, θα προλάμβανε τις διακυμάνσεις στις καταθέσεις, θα επιτάχυνε την άρση των capital controls και θα επέτρεπε τη συμπερίληψη της Ελλάδας στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης.