Μιχάλης Αγγελόπουλος: Διάσκεψη για το Μέλλον της Ευρώπης. Οι προτάσεις των πολιτών – μια νέα αρχή!

Η Διάσκεψη για το Μέλλον της Ευρώπης (CoFoE) ολοκληρώνεται την Ημέρα της Ευρώπης (Δευτέρα, 9 Μαΐου), μετά από ένα έτος συζητήσεων, διαλόγου και ανταλλαγής απόψεων μεταξύ πολιτών, μεταξύ περιφερειακών, εθνικών και Ευρωπαίων πολιτικών, μεταξύ θεσμικών οργάνων της ΕΕ, της κοινωνίας των πολιτών και των κοινωνικών εταίρων. Όλοι συνεργάστηκαν για την οικοδόμηση κοινής πορείας για το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κατά την τελευταία σύνοδό της, η Ολομέλεια της Διάσκεψης για το Μέλλον της Ευρώπης κατέληξε στις τελικές συστάσεις της, υιοθετώντας 49 προτάσεις βάσει των εισηγήσεων Ομάδων Ευρωπαίων Πολιτών, της συμβολής των εθνικών ομάδων και εκδηλώσεων, των χιλιάδων συνεισφορών που καταγράφηκαν στην πολύγλωσση ψηφιακή πλατφόρμα, καθώς και των συζητήσεων στις διάφορες Ομάδες Εργασίας και στην Ολομέλεια. Η καινοτόμος διαδικασία της Διάσκεψης έδωσε μια πρωτοφανή ευκαιρία στους πολίτες να συμμετάσχουν στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και να εκφράσουν τις απόψεις τους για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τον τρόπο βελτίωσής της.

Το επόμενο βήμα θα πραγματοποιηθεί την Ημέρα της Ευρώπης, όταν οι συμπρόεδροι της Εκτελεστικής Επιτροπής της Διάσκεψης θα παρουσιάσουν την έκθεση με  τις τελικές τους προτάσεις στους Προέδρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής. Στη συνέχεια, τα τρία θεσμικά όργανα θα επανεξετάσουν την έκθεση και θα ερευνήσουν τον τρόπο αποτελεσματικής παρακολούθησης των συστάσεων.

Οι πολίτες ζήτησαν να ακουστούν τα αιτήματά τους. Θέλουν, αυτή τη φορά, μια σαφή δέσμευση ότι οι φιλόδοξες ιδέες τους θα μετατραπούν σε πράξη. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δήλωσε ότι, αν και πολλές προτάσεις είναι «πρωτοφανείς» στην πολιτική τους διάσταση και θα απαιτούσαν σημαντικούς δημοσιονομικούς και ανθρώπινους πόρους, είναι έτοιμη να τηρήσει τη δέσμευσή της. 

Δεδομένου ότι πολλές από τις προτάσεις απαιτούν αναθεώρηση των Συνθηκών, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα αναμένεται επίσης να αποφασίσουν σχετικά με τη δυνατότητα διεξαγωγής Ευρωπαϊκής Συνέλευσης / Διάσκεψης. Η διαδικασία της Συνέλευσης / Διάσκεψης κατοχυρώνεται στο άρθρο 48 της Συνθήκης της Λισαβόνας ως ο μόνος νόμιμος τρόπος για την αλλαγή της λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Για το σκοπό αυτό, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υπέβαλε ψήφισμα με το οποίο ζητεί την αναθεώρηση της Συνθήκης, το οποίο συζητήθηκε και εγκρίθηκε την Τετάρτη 4 Μαΐου 2022.

Το Κοινοβούλιο αναγνωρίζει ότι οι «φιλόδοξες και εποικοδομητικές προτάσεις» που προέκυψαν από τη Διάσκεψη απαιτούν αλλαγή των Συνθηκών, για παράδειγμα προς μια απλούστερη, διαφανέστερη, πιο υπεύθυνη και πιο δημοκρατική ΕΕ. Για τον σκοπό αυτό, ζητεί από την Επιτροπή Συνταγματικών Υποθέσεων να εκπονήσει προτάσεις για τη μεταρρύθμιση των Συνθηκών της ΕΕ, η οποία θα πραγματοποιηθεί μέσω Συνέλευσης σύμφωνα με το άρθρο 48 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στο πλαίσιο αυτής της διαδικασίας, η ΕΕ θα πρέπει να στραφεί προς ένα βιώσιμο, ανθεκτικό και χωρίς αποκλεισμούς μοντέλο ανάπτυξης, με ιδιαίτερη προσοχή στην κοινωνία και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, τονίζουν οι ευρωβουλευτές, ζητώντας την πλήρη εφαρμογή του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων.

Αυτή η θεσμική ευκαιρία που δόθηκε στους Ευρωπαίους πολίτες και στην Κοινωνία των Πολιτών δεν πρέπει να χαθεί αυτή τη φορά – είκοσι χρόνια μετά την απόρριψη της Συνέλευσης και του σχεδίου Ευρωπαϊκού Συντάγματος. Θεσμικά όργανα και πολίτες πρέπει να συμπορευθούν δημιουργώντας πλαίσιο συγκατοίκησης σε ιδέες, οράματα, εφαρμοσμένες πολιτικές.

Την Δευτέρα, 9 Μαΐου, Ημέρα της Ευρώπης – Διακήρυξη Schuman- σύμβολο επιβεβαίωσης των ιδρυτικών αξιών της Ένωσης- ας προχωρήσουμε αποφασιστικά, με γενναιότητα και διαφάνεια, με προφανή στόχο να διασώσουμε και να μετεξελίξουμε δημοκρατικά την πολλά δοκιμαζόμενη Ευρώπη μας, τις πατρίδες μας!

Μιχάλης Α. Αγγελόπουλος
Πρόεδρος Ευρωπαϊκής Κίνησης Ελλάδας