Bofa: Φοβίζουν οι αυξήσεις για ρεύμα και φυσικό αέριο – Το “κοστούμι” στα νοικοκυριά

Οι τιμές των ενεργειακών προϊόντων στη χονδρική αγορά συνεχίζουν να αυξάνονται απότομα, με το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο να έχει αυξηθεί κατά 75 % σε σχέση με ένα μήνα πριν, υπολογίζει η αμερικανική BofA Global Research. Με τις τρέχουσες προθεσμιακές τιμές, εκτιμά ότι τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά αντιμετωπίζουν τώρα δύο συνεχόμενα έτη αυξήσεων των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου κατά 15%-30% (βλ. διάγραμμα 1) , με την ανάλυσή της να δείχνει ότι τα κυβερνητικά μέτρα σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες θα προσφέρουν μόνο μερική ανακούφιση.

«Πιστεύουμε ότι ο οξύς πολιτικός κίνδυνος για τις επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας θα εξακολουθήσει να υφίσταται, με επίκεντρο τις μεγάλες κατεστημένες επιχειρήσεις, αν και θεωρούμε ότι η Βόρεια Ευρώπη (και ενδεχομένως η Πορτογαλία) είναι λιγότερο εκτεθειμένη», εξηγεί η τράπεζα.

Το «κοστούμι» στην αύξηση του κόστους ενέργειας των νοικοκυριών

Το μέσο ευρωπαϊκό νοικοκυριό (σ.σ. δεν περιλαμβάνονται στοιχεία για την Ελλάδα) δαπανά περίπου 800 ευρώ ετησίως για ηλεκτρική ενέργεια και 400 ευρώ για φυσικό αέριο, με το 30% και το 40% να αντιστοιχούν στο χονδρικό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, αντίστοιχα (το υπόλοιπο είναι σταθερά τέλη & εισφορές μεταφοράς).

Εκτιμούμε, συνεχίζει η BofA, οι μέσοι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος των νοικοκυριών στις κύριες ευρωπαϊκές χώρες θα αυξηθούν κατά +14% το 2021 και άλλο ένα +14% το 2022 και για το φυσικό αέριο κατά +32% το 2021 και +28% το 2022, που ισοδυναμεί με συνολική αύξηση του ενεργειακού κόστους κατά περίπου 500 ευρώ για ένα τυπικό νοικοκυριό.

Χώρες όπως η Ισπανία και η Ιταλία βλέπουν ήδη απότομες αυξήσεις το 2021, ενώ τα νοικοκυριά της βόρειας Ευρώπης είναι προσωρινά απομονωμένα από την αντιστάθμιση κινδύνου και θα δουν το μεγαλύτερο μέρος των αυξήσεων των τιμών το 2022.

Μέτρια αντιστάθμιση

Οι βιομηχανικοί καταναλωτές θα μπορούσαν να δουν αυξήσεις 50-70% το επόμενο έτος. Η BofA αναμένει ότι οι μεγάλοι βιομηχανικοί καταναλωτές που αγοράζουν από τις επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας σε τιμές συνδεδεμένες με τη χονδρική αγορά θα απομονωθούν εν μέρει από τις αυξήσεις του κόστους το 2021 λόγω της αντιστάθμισης κινδύνου: ένας ενδεικτικός αντισταθμισμένος συμμετέχοντας θα δει αύξηση 10%-15% στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου το 2021 σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της.

Οι πραγματικές αυξήσεις έρχονται το 2022, όταν υπολογίζει ότι ένας αντισταθμισμένος συμμετέχοντας θα μπορούσε να δει αυξήσεις των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας κατά 50% και του φυσικού αερίου κατά 70% κατά μέσο όρο στις κύριες ευρωπαϊκές χώρες. Οι αυξήσεις θα συνεχιστούν καθ’ όλη τη διάρκεια του 2022 για τις περισσότερες εταιρείες.

Θα είναι αρκετά τα κυβερνητικά μέτρα;

Η ανάλυσή της BofA σχετικά με τα κυβερνητικά μέτρα ελάφρυνσης που έχουν ανακοινωθεί μέχρι στιγμής υποδεικνύει ότι η Ισπανία και η Πορτογαλία θα εξαλείψουν την πλειονότητα των αυξήσεων των οικιακών τιμολογίων ηλεκτρικής ενέργειας, εάν μετακυλήσουν τα προσωρινά πακέτα ελάφρυνσής τους επ’ αόριστον.

Η στήριξη στην Ιταλία, ωστόσο, καλύπτει λιγότερο από το ήμισυ των προβλεπόμενων αυξήσεων των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος και φυσικού αερίου, ενώ τα μέτρα στη Βόρεια Ευρώπη είναι αμελητέα κατά τη στιγμή της σύνταξης του παρόντος. Σε επίπεδο χώρας, βλέπουμε μικρότερο κίνδυνο στη Βόρεια Ευρώπη λόγω της μεγαλύτερης εστίασης στην κοινωνική αποζημίωση στην κυβερνητική ρητορική μέχρι στιγμής παρά στους έκτακτους φόρους.

Στη Νότια Ευρώπη, αναφέρει ο οίκος, βλέπουμε τον κίνδυνο ότι οι “προσωρινοί” έκτακτοι φόροι στην Ισπανία μπορεί να χρειαστεί να μεταφερθούν και ότι η Ιταλία μπορεί να χρειαστεί να λάβει περαιτέρω μέτρα πέραν αυτών που έχουν ήδη ανακοινωθεί, προκειμένου να συγκρατήσει επαρκώς τον πληθωρισμό των τιμών. Από την άλλη πλευρά, η Πορτογαλία επωφελείται από μια λιγότερο ευμετάβλητη δομή τιμολογίων και μπορεί να είναι σε θέση να συγκρατήσει τις αυξήσεις χωρίς να φορολογεί τις επιχειρήσεις.