Θεόδωρος Ν. Κρίντας: Στα χρηματιστήρια, όπως και στη ζωή, δεν υπάρχει στάση αναμονής | Mikrometoxos.gr

Θεόδωρος Ν. Κρίντας: Στα χρηματιστήρια, όπως και στη ζωή, δεν υπάρχει στάση αναμονής

20.06.2017 00:01

Οι παλαιότεροι, στην όμορφη – αλλά σχεδόν ανύπαρκτη – αγορά μας, γνωρίζουμε ότι την ώρα που δεν έχει στεγνώσει το μελάνι με τα απαισιόδοξα σχόλια για την οικονομία, αρχίζει ο επόμενος ανοδικός κύκλος.

Με τριάντα, σχεδόν, χρόνια στις αγορές, με μεγάλη αγάπη για τις μετοχές και κυρίως για τις αξιόλογες εταιρίες και ουσιαστικά εργαλεία μελέτης και ανάλυσης, έχω να επισημάνω πως έχω δικαίωμα στο λάθος.

  • Δηλαδή ότι γράφω δεν αποτελεί τίποτα άλλο από μια στιγμιαία απεικόνιση της ανάλυσης μου με τα μέχρι τώρα δεδομένα.
  • Όμως, όπως όλοι , οι μέχρι πριν λίγους μήνες, συνάδελφοί μου αναζητούμε την ευκαιρία να μοιραστούμε την άποψη μας ακόμα και αν αργότερα λειτουργήσει αρνητικά για τη φήμη μας.

Ο «Μικρομέτοχος» έχει πολλές φορές παρουσιάσει την εξέλιξη της χρηματιστηριακής αγοράς με στατιστικά στοιχεία και έτσι δεν θα σας κουράσω με την ίδια προσέγγιση. Θα εξηγήσω όμως ότι μόνο με τα δημοσιευμένα στοιχεία και την εμπειρία που ο καθένας από εμάς διαθέτει, μπορούν αν βγουν πολύ ενδιαφέροντα συμπεράσματα.

  • Η θέση μου είναι απλή:

Μετά από μια επταετία δραματικών εξελίξεων και τραγικών αποτελεσμάτων στα χαρτοφυλάκια των επενδυτών στο ελληνικό χρηματιστήριο, η άνοδος έχει ξεκινήσει για τα καλά και μετράμε ήδη αποδόσεις σχεδόν 100% σε όρους Γενικού Δείκτη.

  • Τα πρώτα σημάδια η τεχνική ανάλυση τα έδωσε ένα χρόνο πριν.
  • Ναι. Το Ιούνιο του 2016, μέσα στην κατήφεια και την αρνητικότητα των νέων, οι πλέον σημαντικοί τεχνικοί δείκτες αλλά και η απλή διαγραμματική ανάλυση έδειχναν μια επερχόμενη ανοδική πορεία.
  • Ασθενική, χωρίς μεγάλο τζίρο αλλά ανοδική μεταστροφή.  Αυτό που σε άπταιστα ελληνικά λέμε TrendReversal.
  • Ακολούθησαν τα θεμελιώδη μεγέθη που βελτιώνονται συνεχώς….

Προσοχή: τα οικονομικά μεγέθη απαιτούν 18-24 μήνες για να γίνουν αντιληπτά στα νοικοκυριά…

Ορισμένοι επιμέρους τίτλοι είχαν αρχίσει την αντιστροφή νωρίτερα, ως πολύ νωρίτερα και ήδη έχουν διπλασιαστεί σε τιμή από το σημείο έναρξης. Σε αυτό το σημείο η συνήθης ανάλυση είναι γνωστή.

  • «Η αγορά θα διορθώσει, ήταν μια ανοδική αντίδραση στην πτωτική τάση, πρόκειται για ανοδική παγίδα», και άλλα ζοφερά και καθόλου ουσιαστικά σχόλια.
  • Η πραγματικότητα είναι διαφορετική.
  • Το τελευταίο «μίλι» της πτώσης γράφτηκε αμέσως μετά τις προηγούμενες βουλευτικές εκλογές καθώς ο πολιτικός κίνδυνος αυξήθηκε κατακόρυφα και οι περισσότεροι συμμετέχοντες αντιλήφθησαν ότι απέχαμε από την τελική έξοδο αρκετό καιρό ακόμα.

Στα χρηματιστήρια, όπως και στη ζωή, δεν υπάρχει στάση αναμονής. Αν δεν αγοράζεις, πουλάς και το αντίστροφο. Έτσι λοιπόν πούλησαν αρκετοί και μάλιστα ιδιαίτερα σοβαροί επενδυτές, και αυτό έφτανε για να επιστρέψουμε – πάντα σε όρους Γενικού Δείκτη – στο προ 25-ετίας 1992…

Ας έρθουμε όμως στο σήμερα:

  • Ο πολιτικός κίνδυνος έχει μειωθεί σε τεράστιο βαθμό και κανείς δε μιλά πλέον για GREXIT. Μόνο και που το έγραψα δείχνει αρκετά εκτός χρόνου.
  • Η ενοποίηση της Ευρώπης περνά από την Ελλάδα και την αλληλεγγύη που δείχνουν οι εταίροι μας, η οποία είναι και πραγματική και ουσιαστική και μεγάλη. Όποιος θέλει να λέει ψέματα στον εαυτό του, μπορεί, αλλά να μας πει επίσης πότε ήταν η τελευταία φορά που δανείστηκε για να δανείσει τον αδελφό του.
  • Η χώρα μας έχει πραγματοποιήσει τεράστια δημοσιονομική προσαρμογή που όμοια της σε καιρό ειρήνης δεν υπάρχει.
  • Ο προϋπολογισμός του κράτους παρουσιάζει ταμειακό πλεόνασμα πρωτογενώς που έχει συμβεί από σπανίως έως ποτέ, αν λάβουμε υπόψη μας και κάποια «δημιουργικότητα» που μας διακρίνει ως έθνος.
  • Οι αξιόλογες επιχειρήσεις έχουν προσαρμοστεί στα «μετά κρίσεως» δεδομένα και παρουσιάζουν λειτουργική κερδοφορία που σε ορισμένες περιπτώσεις είναι εντυπωσιακή.
  • Έχουν αρχίσει οι ξένες άμεσες επενδύσεις στην Ελλάδα και έπονται ορισμένες εντυπωσιακές. Σταχυολογώντας μόνο, θα επισημάνω πως οι βασικές υποδομές πλέον ελέγχονται από σοβαρούς θεσμικούς επενδυτές που γνωρίζουν ότι για να κερδίσουν θα πρέπει να κάνουν τη δουλειά τους σωστά.
  • Το μεγάλο πρόβλημα της ανεργίας, που παραμένει, για τις αγορές δεν είναι πρόβλημα. Δυστυχώς, αλλά έτσι είναι. Εθνικά μιλώντας είναι το κυρίαρχο θέμα που πρέπει όλοι μας να αντιμετωπίσουμε, αλλά με όρους αγοράς ανεργία σημαίνει χαμηλότερο εργατικό κόστος. Αν το κράτος μας περιόριζε την «αδηφαγία» του, θα μπορούσαν ακόμα και να αυξηθούν οι μισθοί με το ίδιο κόστος για τις επιχειρήσεις. Οικονομικά έχει μεγάλο νόημα και το επισημαίνουν όλοι οι ξένοι εμπειρογνώμονες, συνεχώς.
  • Τα επιτόκια έχουν υποχωρήσει αισθητά και μετά το τελευταίο Euro-group, έχει ανοίξει ο δρόμος για μεγαλύτερη αποκλιμάκωση και έξοδο στις αγορές, δηλαδή επιστροφή στην κανονικότητα.
  • Ένας δημιουργικός άνεμος πνέει στην πόλη με νέους που ξεκινούν σύγχρονες ψηφιακές προσπάθειες, ενώ επαγγελματίες και καλλιτέχνες (έχει μεγάλη σημασία) από όλο τον κόσμο συγκεντρώνονται στην Αθήνα, όπου μετά από χρόνια γίνονται απίστευτες δράσεις.
  • Τέλος, οι «σταγόνες της οργής» γέμισαν το ποτήρι που δεν είναι πλέον μισογεμάτο αλλά έχει ξεχειλίσει.

Και εξηγώ: Η νέα γενιά, ναι η γενιά των 400 ευρώ, είναι αισιόδοξη, δραστήρια και σπουδάζει. Σπουδάζει το 70% της νεολαίας μας. Ξέρω, ξέρω. Φεύγουν θα πείτε. Μα ναι, είναι πολίτες του κόσμου.

  • Αν θέλουμε να μείνουν τα παιδιά μας εδώ, να πάψουμε τη μεμψιμοιρία οι μεγαλύτερες γενιές.
  • Να σταματήσουμε να μετράμε τα πάντα με χρήματα και χρόνια που απομένουν για τη σύνταξη και να δημιουργήσουμε.
  • Να εργαστούμε, όλοι. Κάποτε στον τόπο πρέπει να εργαστούμε τουλάχιστον οι περισσότεροι.

Αν τα παραπάνω τα έγραφα στο Αγγλικά και τα έστελνα σε ξένους «επενδυτές αξίας», μάλιστα σωστά σκέφτεστε στον γηραιό κύριο της Ομάχα για παράδειγμα, θα είχα άμεση ανταπόκριση. Μην ανησυχείτε είναι όλοι εδώ. Άπαντες. Μελετούν, βλέπουν, συζητούν και αποφασίζουν. Αθόρυβα και ουσιαστικά.

Δεν θα απαντήσω σε σχόλια και διαφορετικές απόψεις, άλλωστε είναι αναφαίρετο δικαίωμα όλων μας να διαφωνούμε με τους γράφοντες. Θα έλεγα σχεδόν υποχρέωση.

  • Ασκώντας το δικό μου δικαίωμα όμως θα γράψω ότι διαφωνώ με την απαισιοδοξία.
  • Η αγορά θα κινηθεί προς τις 1.200 μονάδες αρχικά, προς τις 2.000 μονάδες στη συνέχεια, ανάλογα πάντα και με τις εξελίξεις στον υπόλοιπο κόσμο
  • Και κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις θα δούμε νέα ιστορικά υψηλά μέσα στα επόμενα 3-5 χρόνια.

Κλείνοντας, η απαραίτητη αποποίηση ευθύνης:

  • Ως αρθρογράφος παρέθεσα τη γνώμη μου, που δεσμεύει μόνο εμένα, με πιθανό το ενδεχόμενο λάθους ή αλλαγής των στοιχείων που έχω στη διάθεση μου. 
  • Τα οικονομικά δεν είναι ντετερμινιστική επιστήμη αλλά κοινωνική. Δηλαδή επηρεάζονται από τις εξελίξεις και την ανθρώπινη συμπεριφορά.

Στη χώρα μας αναζητούμε «εύκολα» πράγματα. Εύκολες λύσεις, «ευέλικτες» διαδικασίες, εύκολα συμπεράσματα, αλάνθαστους προφήτες, εύκολη ζωή χωρίς προσπάθεια. Λυπάμαι αγαπητοί φίλοι, δεν γίνεται.

Θεόδωρος Ν. Κρίντας, Ph.D., CIIA

Συμπεριφορικός Οικονομολόγος – Επισκέπτης Καθηγητής, Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

 

Shortlink:

Επικοινωνία | Ταυτότητα | Όροι Χρήσης
Mikrometoxos.gr 2017